تحولات جاری قفقاز جنوبی و سیاست خارجی ما
بیش از سه دهه از ارائه طرح پاول گابل برای حلوفصل مسائل قفقاز جنوبی و مناقشه میان باکو و ایروان میگذرد. این ایده توسط گابل در حالی طرح شد که ارمنستان در موازنه نظامی دست بالا را داشت و کمتر کسی میتوانست تصور کند که در سه دهه بعد این موازنه به کلی به ضرر ارمنستان رقم خواهد خورد.
بیش از سه دهه از ارائه طرح پاول گابل برای حلوفصل مسائل قفقاز جنوبی و مناقشه میان باکو و ایروان میگذرد. این ایده توسط گابل در حالی طرح شد که ارمنستان در موازنه نظامی دست بالا را داشت و کمتر کسی میتوانست تصور کند که در سه دهه بعد این موازنه به کلی به ضرر ارمنستان رقم خواهد خورد.
در طرح پاول، تبادل ارضی راهگذر لاچین با راهگذر زنگزور پیشنهاد شده بود، طرحی که نیمنگاهی هم بر علیه منافع ایران داشت و منافع ژئواستراتژیک ایران در قفقاز را با مخاطره روبهرو میکرد. اگر در سه دهه و نیم پیش تحلیلگران ایرانی و سیاستمداران کشور با تمام توان و دقت و ظرفیتهای کشور تحولات قفقاز را رصد و برای هر سناریویی طراحی ویژه و متناسب با امنیت و منافع ملی ملت ایران طراحی میکردند، شاید امروز شاهد غیبت ایران در این باره نبودیم. متأسفانه غفلتها و سادهسازیهای متعاقب طرح گابل و نگاه ایدئولوژیک و گاه مذهبی به قفقاز نه تنها آورده مشهودی برای ایران در پی نداشت بلکه روبهروز باکو به ایجاد فاصله با تهران پرداخت و در نتیجه شکاف میان تهران و باکو عمیقتر شد. بیتوجهی مزمن ایران به ارمنستان هم بر این چالشها افزود.