نتیجه یک پژوهش: نیمی از دانشجویان سینما نمی توانند فیلم را کامل ببینند!
پژوهشی تازه که توسط نشریه The Atlantic منتشر شده، زنگ خطری جدی برای آموزش آکادمیک سینما به صدا درآورده است. این تحقیق نشان میدهد بخش قابل توجهی از دانشجویان رشته سینما، حتی در محیطهای آموزشی، قادر نیستند در طول تماشای فیلم از تلفنهای همراه خود فاصله بگیرند؛ مسئلهای که مستقیماً بر درک آنها از اثر تأثیر گذاشته است.
نگرانکنندهتر آنکه برخی اساتید، پس از مواجهه مداوم با این رفتار، تصمیم گرفتهاند نمایش فیلمهای کامل را کنار بگذارند و به جای آن، تنها بخشهایی منتخب از آثار را برای دانشجویان پخش کنند؛ تصمیمی که عملاً مفهوم «تماشای فیلم» را از آموزش سینما حذف میکند.
در بخشی از این پژوهش به نمونهای مشخص اشاره شده است: هنگام نمایش فیلم «ژول و ژیم» (Jules and Jim) ساخته فرانسوا تروفو — اثری ۱۰۵ دقیقهای که در مقایسه با استانداردهای امروز حتی فیلمی کوتاه محسوب میشود — بیش از نیمی از دانشجویان نتوانستهاند به پرسشهایی بسیار ابتدایی درباره داستان پاسخ دهند. پاسخهای نادرستی که داده شده، تا حدی نامربوط بوده که نشان میداد فیلم عملاً دنبال نشده است؛ از جمله اشاره به پنهان شدن شخصیتها از نازیها یا حضور «ارنست همینگوی» در روایت.
اساتید شرکتکننده در این پژوهش تأکید کردهاند که چنین سطحی از سردرگمی تا یک دهه پیش تقریباً غیرقابل تصور بوده و پس از دوران پاندمی، این روند با شتاب بیشتری تشدید شده است. به باور آنها، این بحران نه به طول فیلمها مربوط است، نه به زیرنویس و نه حتی به ژانر؛ چرا که بسیاری از مخاطبان نسل زد بدون مشکل، انیمههای طولانی را با زیرنویس دنبال میکنند.
یافتههای پژوهش نشان میدهد مشکل عمیقتر است: بسیاری از دانشجویان حتی در جلسات نمایش فیلم حضور پیدا نمیکنند و ترجیح میدهند آثار را در خانه ببینند. اما همینجا هم وضعیت بهتر نیست؛ نزدیک به نیمی از آنها اساساً فیلم را پخش نمیکنند و فقط حدود ۲۰ درصد، تماشای اثر را تا پایان ادامه میدهند. یکی از جملات کلیدی این گزارش بهخوبی عمق بحران را نشان میدهد:
«حتی دانشجویانی که میخواهند فیلمساز شوند، الزاماً از تماشای فیلم لذت نمیبرند.»
نویسندگان پژوهش ریشه این وضعیت را تا حد زیادی در عادتسازی پلتفرمهایی مانند تیکتاک و یوتیوب میدانند؛ فضاهایی که مخاطب را به مصرف تصاویر بسیار کوتاه و برشخورده عادت دادهاند و تمرکز طولانیمدت را به امری فرساینده تبدیل کردهاند.
با این حال، برخی اساتید هنوز تسلیم این وضعیت نشدهاند و تلاش میکنند با طراحی دورههایی با محوریت «سینمای کند» ، دوباره صبر، تمرکز و لذت تماشای کامل فیلم را به دانشجویان بازگردانند؛ تلاشی که شاید آخرین سنگر در برابر فروپاشی تجربه تماشای سینما در فضای آموزشی باشد.
نوشته نتیجه یک پژوهش: نیمی از دانشجویان سینما نمی توانند فیلم را کامل ببینند! اولین بار در مووی مگ . پدیدار شد.











