سیناپرسایران، قطب منطقهای درمان ناباروری؛ روایتی از موفقیت جهاددانشگاهی
مرکز درمان ناباروری ابنسینا با بیش از دو دهه فعالیت، نهتنها به هزاران زوج ایرانی خدمات رسانده، بلکه با بومیسازی فناوریهای نوین و تربیت متخصصان، جایگاه ایران را به یکی از قطبهای منطقهای پزشکی تولیدمثل ارتقا داده است. سرپرست این مرکز میگوید: «ارزش واقعی علم، ایجاد تغییر مثبت و ماندگار در زندگی مردم است.»
به گزارش سیناپرس ، سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به رویکرد این مرکز از زمان تأسیس، گفت: در طول بیش از دو دهه فعالیت، هزاران زوج از سراسر کشور و حتی برخی کشورهای منطقه از خدمات این مرکز بهرهمند شدهاند و شاهد تولد دهها هزار کودک بودهایم که هر یک نمادی از موفقیت علم و امید برای یک خانواده هستند.
فرهاد یغمایی، سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا در گفتوگویی خبری و در آستانه ۱۶ مردادماه چهلوششمین سالروز تشکیل جهاددانشگاهی با تأکید بر اینکه فرمان تأسیس جهاددانشگاهی را باید بیش از یک دستور اداری، یک نگاه راهبردی به مسئله خوداتکایی علمی در کشور دانست و اظهار کرد: در آن مقطع تاریخی، هدف این بود که دانشگاه صرفاً مصرفکننده دانش تولیدشده در دیگر کشورها نباشد، بلکه بتواند مسائل واقعی جامعه را شناسایی و برای آنها راهحل علمی ارائه کند. به اعتقاد من، جهاددانشگاهی طی بیش از چهار دهه فعالیت، یکی از موفقترین نمونههای تحقق این ایده بوده است.
ابنسینا؛ پیوند پژوهش و درمان در حوزه سلامت باروری
وی افزود: در حوزه سلامت باروری، زمانی که بسیاری از فناوریهای پیشرفته درمان ناباروری در کشور وجود نداشت یا دسترسی به آنها بسیار محدود بود، جهاددانشگاهی با تکیه بر ظرفیت پژوهشگران و متخصصان داخلی وارد میدان شد و پژوهشگاه و مرکز درمان ناباروری ابنسینا را بنیان نهاد.
یغمایی ادامه داد: نتیجه این رویکرد، شکلگیری مجموعهای بود که امروز همزمان در سه حوزه پژوهش، آموزش و ارائه خدمات درمانی فعالیت میکند و تلاش دارد دانش را از آزمایشگاه به بالین بیمار منتقل کند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با بیان اینکه نقش جهاددانشگاهی در این مسیر صرفاً ایجاد یک مرکز درمانی نبوده است، اظهار کرد: مهمتر از آن، ایجاد یک اکوسیستم علمی برای توسعه فناوریهای نوین سلامت باروری، پزشکی تولیدمثل، سلولهای بنیادی، ژنتیک و زیستفناوری بوده است. بسیاری از دستاوردهای پژوهشی که امروز در کشور مورد استفاده قرار میگیرند، حاصل همین پیوند میان پژوهش و نیازهای واقعی جامعه است.
وی گفت: مرکز درمان ناباروری ابنسینا نیز در همین چارچوب شکل گرفته است؛ مرکزی که مأموریت خود را تنها درمان ناباروری نمیداند، بلکه تلاش میکند از طریق پژوهشهای کاربردی، آموزش نیروی انسانی متخصص، توسعه فناوریهای نوین و ارتقای آگاهی عمومی در حوزه سلامت باروری، به بهبود کیفیت زندگی خانوادهها کمک کند.
یغمایی خاطرنشان کرد: اگر بخواهیم میراث اصلی فرمان تأسیس جهاددانشگاهی را در یک عبارت خلاصه کنیم، آن میراث تبدیل دانش به خدمت مؤثر برای مردم است؛ رویکردی که همچنان هویت اصلی پژوهشگاه و مرکز درمان ناباروری ابنسینا را شکل میدهد.
تولد دهها هزار کودک حاصل خدمات مرکز ابنسینا
وی با اشاره به رویکرد مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا از زمان تأسیس، گفت: این مرکز از ابتدا با این نگاه شکل گرفت که ناباروری صرفاً یک مسئله پزشکی نیست، بلکه موضوعی است که ابعاد روانی، اجتماعی، خانوادگی و حتی جمعیتی دارد. به همین دلیل تلاش کردهایم خدمات خود را فراتر از درمان صرف تعریف کنیم و مجموعهای یکپارچه از تشخیص، درمان، پژوهش، آموزش و حمایت از بیماران را توسعه دهیم.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: در طول بیش از دو دهه فعالیت، هزاران زوج از سراسر کشور و حتی برخی کشورهای منطقه از خدمات این مرکز بهرهمند شدهاند و شاهد تولد دهها هزار کودک بودهایم که هر یک نمادی از موفقیت علم و امید برای یک خانواده هستند.
وی ادامه داد: اگر بخواهیم دستاوردهای شاخص مرکز را برشماریم، شاید مهمترین آنها بومیسازی و توسعه فناوریهای پیشرفته درمان ناباروری در کشور باشد؛ بهگونهای که امروز بسیاری از روشهای نوین کمکباروری، تشخیصهای تخصصی و خدمات پیشرفته پزشکی تولیدمثل با استانداردهای قابل رقابت در سطح بینالمللی در کشور ارائه میشود.
پیوند مستمر پژوهش و درمان؛ ویژگی متمایز ابنسینا
یغمایی با تأکید بر اینکه یکی از ویژگیهای متمایز مرکز ابنسینا، پیوند مستمر میان پژوهش و درمان است، اظهار کرد: بسیاری از خدماتی که امروز در اختیار بیماران قرار میگیرد، حاصل سالها فعالیت پژوهشی در حوزه پزشکی تولیدمثل، ژنتیک، سلولهای بنیادی و فناوریهای نوین زیستی است.
وی گفت: این رویکرد موجب شده است که مرکز ابنسینا علاوه بر ارائه خدمات درمانی، به یکی از مراکز مرجع علمی کشور در حوزه سلامت باروری نیز تبدیل شود.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به اهمیت نگاه انسانی در درمان ناباروری، افزود: ناباروری تنها یک تشخیص پزشکی نیست، بلکه تجربهای پیچیده و گاه فرساینده برای زوجین است. به همین دلیل در کنار درمانهای تخصصی، خدمات مشاورهای، روانشناختی، آموزشی و حمایتهای چندرشتهای نیز در ساختار مرکز پیشبینی شده است تا بیماران در تمام مراحل درمان از پشتیبانی علمی و حرفهای برخوردار باشند.
ایران به یکی از قطبهای منطقهای درمان ناباروری تبدیل شده است
یغمایی بیان کرد: امروز میتوان گفت یکی از مهمترین دستاوردهای مرکز ابنسینا، کمک به تبدیل ایران به یکی از قطبهای منطقهای درمان ناباروری و پزشکی تولیدمثل است؛ جایگاهی که حاصل سرمایهگذاری مستمر بر دانش، پژوهش، فناوری و نیروی انسانی متخصص بوده و همچنان مسیر توسعه آن ادامه دارد.
وی با اشاره به رویکرد جهاددانشگاهی در حوزه پژوهش، گفت: یکی از ویژگیهای متمایز جهاددانشگاهی، تأکید بر پژوهشهای مسئلهمحور و کاربردی است؛ یعنی پژوهشی که از نیازهای واقعی جامعه آغاز میشود و به تولید دانش، فناوری و خدمت منتهی میشود.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: پژوهشگاه و مرکز درمان ناباروری ابنسینا نیز از بدو تأسیس بر همین مبنا فعالیت کرده و تلاش کرده است حلقه اتصال میان پژوهشهای پیشرفته زیستپزشکی و نیازهای بیماران باشد.
توسعه فناوریهای نوین کمکباروری در پژوهشگاه ابنسینا
فرهاد یغمایی، سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا، گفت: در حوزه فناوریهای کمکباروری، پژوهشگران ابنسینا طی سالهای گذشته در زمینههای مختلفی از جمله بهبود روشهای IVF و ICSI، ارتقای کیفیت جنین، حفظ باروری در بیماران مبتلا به سرطان، سلامت باروری زنان و مردان، اندومتریوز، سقط مکرر، ایمنیشناسی تولیدمثل و عوامل ژنتیکی مؤثر بر ناباروری فعالیت کردهاند.
وی افزود: بخش قابل توجهی از این پژوهشها مستقیماً در فرآیندهای تشخیصی و درمانی مرکز به کار گرفته شده و به ارتقای کیفیت خدمات درمانی کمک کرده است.
یغمایی با اشاره به فعالیتهای پژوهشگاه ابنسینا در حوزه ژنتیک، اظهار کرد: پژوهشگاه ابنسینا از پیشگامان توسعه پژوهشهای مرتبط با بیماریهای ژنتیکی مؤثر بر باروری و سلامت جنین بوده است. بهرهگیری از روشهای نوین تشخیص ژنتیکی، امکان شناسایی دقیقتر برخی عوامل ناباروری و همچنین کاهش احتمال انتقال برخی بیماریهای ارثی به نسل بعد را فراهم کرده است؛ موضوعی که امروز یکی از ارکان پزشکی تولیدمثل نوین به شمار میرود.
توسعه دانش فنی استفاده از سلولهای بنیادی در درمان اختلالات تولیدمثلی
وی ادامه داد: یکی دیگر از حوزههای مهم فعالیت پژوهشگاه، تحقیقات سلولهای بنیادی و پزشکی بازساختی است. پژوهشگران ابنسینا طی سالهای اخیر پروژههای متعددی را در زمینه کاربرد سلولهای بنیادی در درمان اختلالات تولیدمثلی و بیماریهای مرتبط با سلامت باروری دنبال کردهاند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: از جمله دستاوردهای شاخص این حوزه، توسعه دانش فنی استفاده از سلولهای بنیادی مزانشیمی مشتق از خون قاعدگی است که توجه مجامع علمی داخلی و بینالمللی را نیز به خود جلب کرده است. این پژوهشها افقهای جدیدی را برای درمان برخی بیماریهای مقاوم به درمانهای متعارف گشودهاند.
یغمایی با تأکید بر اینکه تأثیر یک مرکز علمی بر مسئله ناباروری را نباید صرفاً با شاخص کاهش نرخ ناباروری سنجید، گفت: آنچه مراکزی مانند ابنسینا انجام میدهند، افزایش دسترسی بیماران به فناوریهای پیشرفته، ارتقای احتمال موفقیت درمان، کاهش وابستگی به فناوریهای خارجی، تربیت نیروی انسانی متخصص و توسعه دانش بومی در حوزه سلامت باروری است.
وی بیان کرد: به بیان دیگر، نقش اصلی ما تبدیل دستاوردهای پژوهشی به راهحلهای عملی برای بیماران و ارتقای کیفیت خدمات درمان ناباروری در کشور بوده است؛ مسیری که همچنان با قدرت ادامه دارد.
بومیسازی فناوریهای درمان ناباروری برای کاهش هزینه و افزایش دسترسی بیماران
یغمایی در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات مرکز برای حمایت از زوجهای نابارور و بومیسازی فناوریها در مواجهه با چالشهایی مانند هزینههای درمان، دسترسی به خدمات پیشرفته و مسائل فرهنگی و اجتماعی مرتبط با ناباروری، اظهار کرد: ناباروری صرفاً یک چالش پزشکی نیست که بتوان آن را تنها با تجویز دارو یا انجام یک عمل درمان کرد. زوجین نابارور معمولاً با مجموعهای از دغدغههای اقتصادی، روانی، اجتماعی و فرهنگی مواجه هستند و به همین دلیل هر برنامه موفق در این حوزه باید نگاهی جامع و چندبعدی داشته باشد.
وی افزود: یکی از مهمترین راهبردهای ما در مرکز درمان ناباروری ابنسینا، توسعه و بومیسازی دانش و فناوریهای پیشرفته درمان ناباروری بوده است. تجربه جهانی نشان میدهد که وابستگی به فناوریهای وارداتی، هزینه درمان را افزایش داده و دسترسی بیماران را محدود میکند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا ادامه داد: از این رو، جهاددانشگاهی و پژوهشگاه ابنسینا طی سالهای گذشته تلاش کردهاند با توسعه دانش فنی، تربیت نیروی انسانی متخصص و انجام پژوهشهای کاربردی، زمینه ارائه بسیاری از خدمات پیشرفته درمان ناباروری را در داخل کشور فراهم کنند. این رویکرد علاوه بر ارتقای کیفیت خدمات، نقش مهمی در کاهش وابستگی علمی و افزایش دسترسی بیماران به درمانهای نوین داشته است.
انتقال دانش و توانمندسازی نیروی انسانی؛ لازمه تحقق عدالت در سلامت
یغمایی با اشاره به اقدامات انجامشده برای افزایش دسترسی به خدمات تخصصی، گفت: تلاش کردهایم دانش و تجربیات تخصصی مرکز را از طریق آموزش پزشکان، جنینشناسان و سایر متخصصان سلامت در سراسر کشور گسترش دهیم.
وی تأکید کرد: اعتقاد داریم توسعه عدالت در سلامت تنها با گسترش زیرساختها محقق نمیشود، بلکه انتقال دانش و توانمندسازی سرمایه انسانی نیز بخش مهمی از این فرآیند است.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به ابعاد روانی و اجتماعی ناباروری، اظهار کرد: یکی از چالشهای کمتر دیدهشده ناباروری، بار روانی و اجتماعی آن است. هنوز در برخی خانوادهها و جوامع محلی، ناباروری با قضاوتهای نادرست، انگ اجتماعی یا فشارهای عاطفی همراه است.
وی افزود: به همین دلیل، در کنار خدمات درمانی، مشاورههای تخصصی روانشناختی، آموزش بیماران و ارتقای آگاهی عمومی را نیز بخشی از مأموریت خود میدانیم.
یغمایی خاطرنشان کرد: هرچه آگاهی جامعه نسبت به ماهیت علمی ناباروری افزایش یابد، زمینه برای حمایت مؤثرتر از زوجین و کاهش فشارهای اجتماعی فراهمتر خواهد شد.
حمایت از زوجهای نابارور نیازمند همکاری نظام سلامت و بیمههاست
وی درباره هزینههای درمان ناباروری نیز گفت: معتقدیم حمایت از زوجهای نابارور تنها وظیفه مراکز درمانی نیست، بلکه نیازمند همکاری نظام سلامت، بیمهها و سیاستگذاران کشور است.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: خوشبختانه در سالهای اخیر گسترش پوشش بیمهای خدمات ناباروری گام ارزشمندی بوده است و ما نیز همواره از سیاستهایی که دسترسی عادلانهتر بیماران به درمان را تسهیل کند، حمایت کردهایم.
بومیسازی امید؛ مهمترین دستاورد سالهای فعالیت در حوزه درمان ناباروری
فرهاد یغمایی، سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا، گفت: اگر بخواهیم مهمترین دستاورد سالهای فعالیت در این حوزه را در یک جمله بیان کنیم، آن دستاورد بومیسازی امید است؛ یعنی تبدیل فناوریهای پیشرفته و دانش روز دنیا به خدماتی قابل دسترس برای خانوادههای ایرانی.
وی افزود: هدف ما این بوده است که زوجین برای بهرهمندی از درمانهای پیشرفته ناچار به جستوجوی راهحل در خارج از کشور نباشند و بتوانند با تکیه بر توان علمی متخصصان ایرانی، مسیر درمان خود را در داخل کشور طی کنند.
تربیت نیروی انسانی متخصص؛ مهمترین سرمایه مراکز درمان ناباروری
یغمایی در پاسخ به پرسشی درباره نقش پژوهشگاههای جهاددانشگاهی در تولید دانش بومی در حوزه درمان ناباروری، اظهار کرد: اگر بخواهیم از مهمترین سرمایه یک مرکز درمان ناباروری نام ببریم، آن سرمایه ساختمان، تجهیزات یا حتی فناوری نیست؛ بلکه نیروی انسانی متخصصی است که میتواند دانش را تولید، توسعه و به خدمت سلامت مردم تبدیل کند. از همین رو، آموزش و تربیت سرمایه انسانی همواره یکی از مأموریتهای اصلی پژوهشگاه و مرکز درمان ناباروری ابنسینا بوده است.
وی ادامه داد: مرکز ابنسینا طی سالهای فعالیت خود، علاوه بر ارائه خدمات درمانی، به یکی از پایگاههای مهم آموزش و توانمندسازی متخصصان حوزه پزشکی تولیدمثل در کشور تبدیل شده است. پزشکان، جنینشناسان، کارشناسان آزمایشگاههای IVF، پرستاران و سایر اعضای تیم درمان از طریق دورههای آموزشی، کارگاههای مهارتی، دورههای فلوشیپ و برنامههای آموزش مداوم با جدیدترین دستاوردهای این حوزه آشنا میشوند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: در واقع، بخشی از توسعه خدمات ناباروری در کشور مرهون انتقال دانش و تجربیات تخصصی به نسلهای جدید متخصصان است.
پیوند آموزش، پژوهش و ارائه خدمت در ابنسینا
یغمایی با اشاره به ویژگی ممتاز جهاددانشگاهی در حوزه سلامت باروری، گفت: ویژگی ممتاز جهاددانشگاهی در این حوزه، ایجاد پیوند میان آموزش، پژوهش و ارائه خدمت است. در بسیاری از نظامهای علمی جهان، این سه حوزه از یکدیگر فاصله گرفتهاند، اما در ابنسینا تلاش کردهایم دانشجویان، پژوهشگران و متخصصان در کنار بیماران و مسائل واقعی نظام سلامت قرار گیرند.
وی بیان کرد: این تعامل مستمر موجب میشود آموزش از فضای صرفاً نظری فاصله بگیرد و پژوهشها نیز به سمت حل مسائل واقعی جامعه هدایت شوند.
همافزایی میان رشتههای مختلف برای توسعه دانش سلامت باروری
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به همکاریهای بینرشتهای و بیننهادی پژوهشگاه ابنسینا، اظهار کرد: پژوهشگاه ابنسینا بهعنوان یکی از مراکز وابسته به جهاددانشگاهی، همواره از ظرفیت همکاری با دانشگاههای علوم پزشکی، مراکز تحقیقاتی، پژوهشگاههای جهاددانشگاهی و شبکههای علمی ملی بهره برده است. این همکاریها امکان اجرای پروژههای مشترک و تبادل دانش را فراهم کرده است.
وی افزود: بسیاری از دستاوردهای ارزشمند حوزه سلامت باروری حاصل همین همافزایی میان رشتههای مختلفی چون پزشکی، زیستشناسی، ژنتیک، سلولهای بنیادی، مهندسی زیستی و علوم رفتاری بوده است.
یغمایی با تأکید بر اهمیت شکلگیری دانش بومی در حوزه پزشکی تولیدمثل، گفت: شاید مهمترین دستاورد این سالها، مشارکت در شکلگیری دانش بومی در حوزه پزشکی تولیدمثل باشد. در گذشته، بخش عمدهای از دانش و فناوریهای این حوزه از خارج کشور وارد میشد، اما امروز متخصصان ایرانی نهتنها مصرفکننده دانش نیستند، بلکه در بسیاری از زمینهها در تولید دانش، انتشار مقالات علمی، توسعه فناوریهای نوین و ارائه راهکارهای متناسب با نیازهای جامعه ایرانی نقشآفرینی میکنند.
وی ادامه داد: این همان مسیری است که جهاددانشگاهی از ابتدای تأسیس دنبال کرده است؛ یعنی حرکت از انتقال دانش به تولید دانش.
موفقیت واقعی، تربیت متخصصان فرداست
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا خاطرنشان کرد: به باور من، موفقیت واقعی زمانی حاصل میشود که یک مرکز علمی بتواند علاوه بر درمان بیماران امروز، متخصصان فردا را نیز تربیت کند.
یغمایی گفت: اگر امروز کشور در حوزه درمان ناباروری و پزشکی تولیدمثل از جایگاه قابل توجهی در منطقه برخوردار است، بخشی از این موفقیت حاصل سرمایهگذاری مستمر بر آموزش، پژوهش و تربیت نیروی انسانی متخصص در مجموعههایی مانند ابنسینا است.
حرکت از درمان ناباروری به سمت پیشگیری و تشخیص زودهنگام
وی با اشاره به تغییر رویکردهای نوین در حوزه سلامت باروری، اظهار کرد: یکی از تغییرات مهم در رویکردهای نوین سلامت باروری، حرکت از درمان صرف ناباروری به سمت پیشگیری، تشخیص زودهنگام و ارتقای آگاهی جامعه است.
یغمایی افزود: واقعیت این است که همه موارد ناباروری قابل پیشگیری نیستند، اما بخش قابل توجهی از عوامل مؤثر بر کاهش قدرت باروری، با افزایش آگاهی، اصلاح سبک زندگی، مراجعه بهموقع و تشخیص زودهنگام قابل مدیریت هستند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا ادامه داد: مرکز درمان ناباروری ابنسینا در کنار فعالیتهای درمانی، توجه ویژهای به حوزه آموزش، اطلاعرسانی و ارتقای سواد سلامت باروری دارد. ما معتقدیم بسیاری از زوجین زمانی به مراکز درمانی مراجعه میکنند که فرصتهای طلایی تشخیص و مداخله از دست رفته است.
وی تأکید کرد: بنابراین افزایش آگاهی عمومی درباره عوامل خطر ناباروری، اهمیت سن باروری، بیماریهای مؤثر بر باروری، نقش سبک زندگی، تغذیه و عوامل محیطی و همچنین ضرورت مراجعه بهموقع، یکی از اولویتهای ماست.
مشاورههای پیش از ازدواج و بارداری؛ گامی برای تصمیمگیری آگاهانه
یغمایی گفت: در حوزه مشاورههای پیش از ازدواج و پیش از بارداری، رویکرد ما مبتنی بر ارائه اطلاعات علمی و تصمیمگیری آگاهانه است. مشاورههای تخصصی میتواند به شناسایی برخی عوامل خطر، سوابق خانوادگی، بیماریهای زمینهای و شرایطی که ممکن است بر سلامت باروری آینده تأثیر بگذارد، کمک کند.
وی افزود: هدف این مشاورهها ایجاد نگرانی یا مداخله غیرضروری در زندگی افراد نیست، بلکه فراهم کردن امکان انتخاب آگاهانه و برنامهریزی صحیح برای آینده خانواده است.
حفظ باروری؛ حرکت پزشکی نوین از درمان به پیشگیری
یغمایی با اشاره به اهمیت موضوع حفظ باروری، اظهار کرد: یکی از حوزههای مهم فعالیت ابنسینا، موضوع حفظ باروری است. پیشرفتهای پزشکی امروز این امکان را فراهم کرده است که در برخی شرایط خاص، مانند ابتلا به بیماریهایی که درمان آنها ممکن است بر عملکرد تولیدمثل اثر بگذارد، بتوان با استفاده از روشهای علمی، فرصتهای باروری آینده را حفظ کرد.
وی ادامه داد: این حوزه نمونهای از حرکت پزشکی نوین از درمان پس از ایجاد مشکل به سمت مدیریت پیشگیرانه سلامت است.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا گفت: همچنین مرکز ابنسینا با بهرهگیری از ظرفیتهای پژوهشی خود در حوزههایی مانند ژنتیک، اندومتریوز، اختلالات ایمنی مرتبط با باروری، سلامت جنسی و بیماریهای مؤثر بر تولیدمثل، تلاش میکند دانش موجود را به خدمات کاربردی برای جامعه تبدیل کند.
یغمایی خاطرنشان کرد: از نگاه ما، حمایت از خانواده علاوه بر کمک به تولد فرزند، به معنای کاهش اضطراب، افزایش آگاهی، احترام به انتخابهای افراد و فراهم کردن شرایطی است که زوجین بتوانند مسیر تشکیل خانواده را با اطلاعات درست و حمایت علمی طی کنند.
وی افزود: در نهایت، سلامت باروری بخشی از سلامت عمومی جامعه است و سرمایهگذاری در این حوزه، سرمایهگذاری برای سلامت نسل آینده و انسجام اجتماعی است.
ظرفیت شبکهای جهاددانشگاهی در خدمت توسعه سلامت باروری
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به ظرفیت شبکهای جهاددانشگاهی، اظهار کرد: یکی از مزیتهای مهم جهاددانشگاهی، ساختار شبکهای آن است؛ ساختاری که امکان میدهد تجربهها، ظرفیتهای علمی و توانمندیهای تخصصی واحدهای مختلف در خدمت حل مسائل ملی قرار گیرد.
وی ادامه داد: در حوزه سلامت باروری نیز مرکز درمان ناباروری ابنسینا تلاش کرده است از این ظرفیت برای توسعه دانش، گسترش خدمات و ارتقای کیفیت درمان استفاده کند.
یغمایی گفت: همکاری با واحدهای مختلف جهاددانشگاهی، پژوهشگاهها و مراکز علمی وابسته، زمینه شکلگیری پروژههای مشترک پژوهشی، تبادل تجربیات تخصصی و استفاده از ظرفیتهای متنوع علمی را فراهم کرده است.
وی افزود: حوزه سلامت باروری ماهیتی چندرشتهای دارد و موفقیت در آن نیازمند همکاری میان متخصصان پزشکی، زیستشناسی، ژنتیک، سلولهای بنیادی، فناوریهای نوین و حتی علوم اجتماعی است. شبکه جهاددانشگاهی این امکان را ایجاد کرده است که این ظرفیتها در کنار یکدیگر قرار گیرند.
توسعه درمان ناباروری نیازمند شبکهای از مراکز توانمند در کشور است
یغمایی با اشاره به نقش مرکز ابنسینا در انتقال دانش و تجربه به سایر مراکز و متخصصان کشور، بیان کرد: توسعه درمان ناباروری تنها با ایجاد چند مرکز محدود در شهرهای بزرگ امکانپذیر نیست، بلکه نیازمند تربیت نیروی انسانی، استانداردسازی فرآیندها، آموزش مستمر و ایجاد شبکهای از مراکز توانمند در سراسر کشور است.
وی ادامه داد: فعالیتهای آموزشی، دورههای تخصصی و برنامههای انتقال دانش ابنسینا در همین راستا تعریف شدهاند.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا افزود: همچنین تعامل با نهادهای نظام سلامت، دانشگاههای علوم پزشکی و مراکز تخصصی کشور، به همافزایی در سیاستگذاری و ارائه خدمات بهتر به بیماران کمک کرده است.
وی تأکید کرد: تجربه سالهای گذشته نشان داده است که مسائل پیچیدهای مانند ناباروری با عملکرد جزیرهای حل نمیشوند و نیازمند همکاری میان نهادهای علمی، اجرایی و سیاستگذار هستند.
افزایش دسترسی زوجهای ایرانی به خدمات پیشرفته درمان ناباروری
یغمایی با اشاره به نتایج همکاریهای علمی و تخصصی در حوزه درمان ناباروری، گفت: یکی از دستاوردهای مهم این همکاریها، افزایش دسترسی زوجهای ایرانی به خدمات پیشرفته درمان ناباروری در داخل کشور، کاهش نیاز به مراجعه بیماران به خارج از کشور، توسعه دانش بومی و ارتقای استانداردهای خدمات درمانی بوده است.
وی افزود: امروز کشور ما در حوزه پزشکی تولیدمثل از ظرفیت علمی قابل توجهی برخوردار است و این جایگاه حاصل تلاش یک مجموعه منفرد نیست، بلکه نتیجه همکاری و همافزایی میان مراکز علمی و درمانی مختلف است.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا خاطرنشان کرد: در نگاه ما، ارزش واقعی همکاریهای جهاددانشگاهی زمانی آشکار میشود که دانش تولیدشده در یک مرکز، محدود به همان مجموعه باقی نماند و بتواند به بهبود سلامت مردم در مقیاس ملی کمک کند.
وی ادامه داد: این همان فلسفهای است که جهاددانشگاهی از ابتدا بر آن بنا شده است؛ تبدیل ظرفیت علمی کشور به راهحلهایی برای مسائل واقعی جامعه.
ابنسینا؛ بخشی از اکوسیستم سلامت باروری کشور
یغمایی در آستانه سالگرد تأسیس جهاددانشگاهی، درباره جایگاه مرکز درمان ناباروری ابنسینا اظهار کرد: اگر بخواهیم جایگاه مرکز درمان ناباروری ابنسینا را ارزیابی کنیم، باید آن را در چارچوب یک مرکز صرفاً درمانی تعریف نکنیم.
وی گفت: ابنسینا امروز بخشی از اکوسیستم سلامت باروری کشور است؛ اکوسیستمی که از پژوهش و تولید دانش آغاز میشود، با آموزش و تربیت نیروی متخصص ادامه پیدا میکند و در نهایت به ارائه خدمات تخصصی و حمایت از خانوادهها میرسد.
پیوند علم و نیازهای جامعه؛ مهمترین نقش مرکز ابنسینا
یغمایی گفت: مهمترین نقش چنین مجموعهای، ایجاد پیوند میان علم و نیازهای واقعی جامعه است. ناباروری یکی از موضوعات مهم سلامت در جهان امروز است که علاوه بر ابعاد پزشکی، با مسائل اجتماعی، روانی، اقتصادی و جمعیتی نیز ارتباط دارد.
وی افزود: پاسخ علمی به این مسئله نیازمند نگاهی جامع است؛ نگاهی که همزمان به توسعه فناوری، ارتقای کیفیت درمان، حمایت روانی از زوجین، افزایش آگاهی عمومی و تسهیل دسترسی مردم به خدمات توجه کند.
یغمایی ادامه داد: مرکز ابنسینا طی سالهای فعالیت خود تلاش کرده است در این مسیر نقش یک مرجع علمی و تخصصی را ایفا کند؛ مرکزی که در کنار درمان هزاران زوج، در توسعه دانش پزشکی تولیدمثل، بومیسازی فناوریهای نوین، تربیت متخصصان و انجام پژوهشهای کاربردی نیز نقشآفرین بوده است. این ترکیب درمان، پژوهش و آموزش همان ویژگیای است که هویت جهاددانشگاهی را شکل میدهد.
درمان ناباروری؛ یکی از حلقههای حمایت از فرزندآوری پایدار
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به ابعاد جمعیتی موضوع ناباروری، اظهار کرد: از منظر جمعیتی نیز باید به این نکته توجه داشت که حمایت از فرزندآوری پایدار، تنها با تأکید بر افزایش تعداد تولدها محقق نمیشود، بلکه نیازمند فراهم کردن شرایطی است که خانوادهها بتوانند در زمان مناسب و با سلامت بیشتر برای فرزندآوری اقدام کنند.
وی گفت: درمان علمی ناباروری، کاهش رنج زوجین، رفع موانع پزشکی و افزایش امید خانوادهها، بخشی از این فرآیند است.
یغمایی با تأکید بر اینکه مسئله جمعیت موضوعی چندعاملی است، افزود: مراکز درمان ناباروری تنها یکی از حلقههای این زنجیره هستند و سیاستهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و حمایتی نیز در این زمینه نقش تعیینکننده دارند. اما وظیفه ما بهعنوان یک مجموعه علمی و درمانی این است که سهم خود را با بالاترین استاندارد علمی و اخلاق حرفهای ایفا کنیم.
بزرگترین دستاورد ابنسینا؛ ایجاد اعتماد به توان علمی کشور
وی خاطرنشان کرد: به باور من، بزرگترین دستاورد ابنسینا در این سالها صرفاً تعداد درمانهای انجامشده یا فناوریهای توسعهیافته نیست، بلکه ایجاد اعتماد عمومی به توان علمی کشور و تبدیل دانش تخصصی به امید برای خانوادههاست.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا ادامه داد: این همان رسالتی است که جهاددانشگاهی از ابتدای تأسیس دنبال کرده است؛ اینکه علم در خدمت جامعه قرار گیرد و پاسخگوی نیازهای واقعی مردم باشد.
حرکت ابنسینا به سمت درمانهای دقیقتر و شخصیسازیشده
یغمایی با اشاره به آینده پزشکی تولیدمثل در جهان، گفت: آینده پزشکی تولیدمثل در جهان به سمت درمانهای دقیقتر، شخصیسازیشدهتر و مبتنی بر دادههای علمی حرکت میکند. مرکز درمان ناباروری ابنسینا نیز بهعنوان بخشی از اکوسیستم علمی جهاددانشگاهی، برنامههای توسعه خود را بر همین اساس طراحی کرده است؛ یعنی حرکت از ارائه خدمات درمانی متعارف به سمت توسعه فناوریهایی که بتوانند احتمال موفقیت درمان را افزایش دهند و تجربه درمانی بیماران را بهبود بخشند.
وی افزود: یکی از اولویتهای اصلی مرکز، توسعه فناوریهای نوین در حوزه پزشکی تولیدمثل است. در این مسیر، موضوعاتی مانند بهبود روشهای کمکباروری، ارتقای فناوریهای آزمایشگاه جنینشناسی، استفاده از روشهای پیشرفته تشخیص ژنتیکی، توسعه روشهای حفظ باروری و بهرهگیری از ظرفیتهای سلولهای بنیادی و پزشکی بازساختی، از محورهای مهم فعالیتهای آینده خواهد بود.
پزشکی شخصیسازیشده؛ مسیر آینده درمان ناباروری
یغمایی با اشاره به اهمیت پزشکی شخصیسازیشده در آینده درمان ناباروری، اظهار کرد: در کنار فناوری، آینده درمان ناباروری به سمت پزشکی شخصیسازیشده پیش میرود. به این معنا که دیگر نمیتوان برای همه بیماران یک مسیر درمانی مشابه تعریف کرد، بلکه باید با استفاده از اطلاعات بالینی، ژنتیکی، مولکولی و سبک زندگی هر فرد، مناسبترین راهبرد درمانی برای او انتخاب شود.
وی ادامه داد: این رویکرد علاوه بر افزایش اثربخشی درمان، میتواند از انجام درمانهای غیرضروری و تحمیل هزینههای اضافی به بیماران جلوگیری کند.
هوش مصنوعی در خدمت سلامت باروری، با حفظ نقش پزشک
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا با اشاره به نقش فناوریهای دیجیتال و هوش مصنوعی در آینده سلامت باروری، گفت: یکی دیگر از حوزههای مهم آینده، استفاده هوشمندانه از فناوریهای دیجیتال و هوش مصنوعی در سلامت باروری است.
وی افزود: تحلیل دادههای پزشکی، کمک به تصمیمگیری بالینی، بهبود فرآیندهای آزمایشگاهی و توسعه سامانههای هوشمند برای مدیریت مسیر درمان، از جمله حوزههایی است که در سالهای آینده اهمیت بیشتری خواهد یافت.
یغمایی تأکید کرد: البته استفاده از این فناوریها باید همواره در کنار قضاوت تخصصی پزشک و اصول اخلاق پزشکی باشد.
توسعه شبکه خدمات ناباروری برای تحقق عدالت در سلامت
وی با اشاره به ضرورت گسترش خدمات تخصصی درمان ناباروری، اظهار کرد: اعتقاد داریم عدالت در سلامت زمانی محقق میشود که دانش و خدمات تخصصی محدود به یک شهر یا یک مرکز خاص نباشد.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا ادامه داد: بنابراین یکی از اولویتهای ما، توسعه همکاریهای علمی، آموزشی و شبکهای با مراکز درمانی کشور، انتقال تجربه، آموزش نیروهای متخصص و کمک به ارتقای استاندارد خدمات ناباروری در مناطق مختلف ایران است.
ایران ظرفیت تبدیل شدن به قطب منطقهای پزشکی تولیدمثل را دارد
یغمایی افزود: همچنین توسعه همکاریهای بینالمللی، جذب بیماران منطقهای و تقویت جایگاه ایران در حوزه گردشگری سلامت باروری از دیگر محورهای مورد توجه مرکز است.
وی خاطرنشان کرد: ایران به دلیل برخورداری از نیروی انسانی متخصص و تجربه علمی ارزشمند، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطبهای منطقهای پزشکی تولیدمثل را دارد.
ابنسینا در مسیر تبدیل شدن به مرجع علمی و فناوری سلامت باروری
یغمایی گفت: چشمانداز ما این است که ابنسینا در آینده صرفاً بهعنوان یک مرکز درمان ناباروری شناخته نشود، بلکه بهعنوان یک مرجع علمی و فناوری در حوزه سلامت باروری مطرح باشد؛ مرکزی که همزمان در تولید دانش، توسعه فناوری، تربیت متخصص و ارائه خدمات باکیفیت به مردم نقشآفرینی میکند.
وی افزود: این همان مسیری است که با فلسفه شکلگیری جهاددانشگاهی، یعنی تبدیل علم به حل مسئله و خدمت به جامعه، همراستا است.
یغمایی با اشاره به سالگرد تأسیس جهاددانشگاهی، اظهار کرد: این مناسبت فرصتی است برای یادآوری یک حقیقت مهم؛ اینکه علم زمانی ارزشمند است که بتواند به بهبود زندگی انسانها کمک کند. مرکز درمان ناباروری ابنسینا نیز بر همین باور شکل گرفته است؛ اینکه دانش پزشکی و فناوریهای نوین باید در خدمت سلامت، آرامش و امید خانوادهها قرار گیرد.
ناباروری پایان مسیر نیست
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا در پیامی به زوجهای نابارور گفت: ناباروری پایان مسیر نیست، بلکه یک مسئله پزشکی است که در بسیاری از موارد با بهرهگیری از دانش روز، تشخیص دقیق و درمان مناسب قابل مدیریت است.
وی افزود: توصیه ما این است که زوجین با آگاهی، صبوری و مراجعه بهموقع به مراکز تخصصی، مسیر درمان را طی کنند و اجازه ندهند باورهای نادرست یا فشارهای اجتماعی، امید آنها را تحت تأثیر قرار دهد.
یغمایی ادامه داد: ما خود را همراه بیماران میدانیم؛ همراهی که وظیفهاش تنها ارائه یک خدمت درمانی نیست، بلکه حمایت علمی و انسانی از خانوادهها در یک مسیر حساس زندگی است.
آینده پزشکی تولیدمثل به همکاری بینرشتهای و اخلاق حرفهای نیاز دارد
وی در پیامی به همکاران و متخصصان حوزه پزشکی تولیدمثل، اظهار کرد: آینده این حوزه بیش از هر زمان دیگری به همکاری بینرشتهای، اخلاق حرفهای و حرکت در مرزهای دانش نیاز دارد.
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا گفت: ما باید علاوه بر استفاده از دستاوردهای جهانی، در تولید دانش و فناوری نیز نقشآفرین باشیم و راه را برای نسلهای آینده متخصصان هموار کنیم.
یغمایی خطاب به دانشجویان و پژوهشگران جوان نیز گفت: حوزه سلامت باروری یکی از نمونههای روشن پیوند علم و جامعه است. در این حوزه، هر پژوهش، هر فناوری و هر نوآوری میتواند مستقیماً بر کیفیت زندگی انسانها اثر بگذارد.
وی افزود: کشور ما برای حرکت به سمت مرجعیت علمی، بیش از هر چیز به جوانانی نیاز دارد که مسئلهمحور بیندیشند و علم را نه فقط برای تولید مقاله، بلکه برای حل مشکلات واقعی جامعه دنبال کنند.
حفظ میراث جهاددانشگاهی با نگاه آیندهنگر و تعهد به کیفیت
سرپرست مرکز فوق تخصصی درمان ناباروری ابنسینا در پیامی به جهادگران حوزه سلامت، اظهار کرد: مسیر جهاددانشگاهی از ابتدا بر اعتماد به توان علمی داخلی، کار تیمی و تبدیل دانش به خدمت بنا شده است. حفظ این میراث نیازمند آن است که همچنان جسارت ورود به حوزههای جدید، نگاه آیندهنگر و تعهد به کیفیت را حفظ کنیم.
به نقل از ایسنا، یغمایی خاطرنشان کرد: امروز ابنسینا خود را نه فقط یک مرکز درمانی، بلکه بخشی از یک حرکت علمی بزرگتر میداند؛ حرکتی که هدف آن ارتقای سلامت باروری، توسعه فناوریهای نوین و ایجاد امید مبتنی بر علم برای خانوادههای ایرانی است.
وی در پایان گفت: باور ما این است که ارزشمندترین دستاورد یک مجموعه علمی زمانی رقم میخورد که دانش آن بتواند تغییری مثبت و ماندگار در زندگی مردم ایجاد کند.
